Thực hành Kiểm tra thẩm thấu huỳnh quang (FPI)
Kiểm tra thẩm thấu huỳnh quang (FPI), hay còn gọi là Kiểm tra thẩm thấu (PT), là một trong những phương pháp quan trọng của Kiểm tra không phá hủy (NDT), đặc biệt được ứng dụng rộng rãi trong ngành hàng không. Đây cũng là một trong những phương pháp lâu đời nhất để phát hiện các khuyết tật bề mặt như vết nứt, rỗ khí, vết lõm, nếp gấp tách lớp trên các vật liệu không xốp, bao gồm kim loại, nhựa, gốm và thủy tinh. Nguyên lý hoạt động dựa trên hiện tượng mao dẫn: chất nhuộm lỏng có độ nhớt thấp được bôi lên bề mặt chi tiết cần kiểm tra. Nhờ độ nhớt thấp, chất nhuộm sẽ thấm sâu vào các vị trí có khuyết tật.
Sau thời gian thẩm thấu, phần chất thừa được rửa sạch. Khi bề mặt khô, chất hiện (developer) được phủ lên để hút phần chất nhuộm còn lại từ các khuyết tật, tạo ra chỉ thị rõ ràng, dễ quan sát bằng mắt thường hoặc dưới ánh sáng UV-A.
Các sản phẩm kiểm tra thẩm thấu bao gồm chất thẩm thấu, chất hiện, dung dịch nhũ tương hóa, được thực hiện theo các tiêu chuẩn như ASTM E165, ASTM E1417 và ASTM E3022.
Mặc dù FPI và PT có thể áp dụng trong hầu hết các tình huống NDT, việc lựa chọn phương pháp phù hợp phụ thuộc vào hình dạng, vật liệu, vị trí và độ sâu khuyết tật của chi tiết. Do tính nhạy cảm của hóa chất trong ngành hàng không vũ trụ, các nhà sản xuất đã phát triển các loại dung dịch thẩm thấu phù hợp đặc thù cho ngành này. Hệ thống thẩm thấu phổ biến nhất trong hàng không vũ trụ bao gồm dung dịch thẩm thấu huỳnh quang (Type 1) với các phương pháp:
- Phương pháp A: rửa bằng nước
- Phương pháp B: hậu nhũ tương hóa – ưa béo
- Phương pháp D: hậu nhũ tương hóa – ưa nước